Повеќето луѓе ги користат истите лозинки со години, често и на повеќе различни сервиси. Ако вашата прва реакција на оваа реченица е „па немам што да кријам“, вреди да се потсетите дека сајбер безбедноста не е прашање на луксуз, туку основна лична заштита. Во ИТ и технолошкиот сектор, овој проблем е уште поизразен бидејќи секојдневно се ракува со осетливи информации, деловни налози, разни алатки и интерфејси кои ја сочинуваат дигиталната инфраструктура на компанијата. А токму најслабата карика во тој систем – лозинката, често останува иста, бидејќи „не е уште дојдено на ред да се менува“.
Една лозинка, повеќе проблеми
Во пракса, најчестите напади не доаѓаат преку комплексни хакирања, туку токму преку слабостите на поединечни корисници. Повторната употреба на истата лозинка на повеќе места, предвидливи шифри како датуми на раѓање или имиња на домашни миленичиња, како и чување лозинки во белешки на телефонот, се рецепти за дигитален проблем кој само чека да се случи. Враќањето од одмор, кога системските тимови се враќаат со полн капацитет и кога сите вработени минуваат низ фаза на реорганизација, е идеален момент за освежување на дигиталните идентитети.
За разлика од естетскиот ребрендинг, промената на лозинка не мора да биде комплицирана. Многу платформи денес нудат двофакторска автентикација, автоматски предлози за сложени лозинки, дури и алатки кои ве потсетуваат кога последен пат сте ја промениле лозинката. Без оглед на достапноста на овие опции, корисниците често избираат она што им е познато и брзо – не она што е безбедно.
Мал напор кој прави голема разлика
Промената на лозинки не мора да биде трауматично искуство. Дури и основните правила, како лозинката да има повеќе од осум карактери, да содржи комбинација на големи и мали букви, броеви и специјални знаци, можат значително да го намалат ризикот. Дополнително, користењето на менаџери за лозинки може да го поедностави целиот процес и да ги спречи оние моменти кога вашиот мозок „замрзнува“ бидејќи не можете да се сетите кое буква сте ја претвориле во број.
Враќањето од одмор донесува чувство на свежина и потреба работите да се на правилно место. Тоа вклучува и дигитална безбедност, која често е невидлива додека не стане видлива преку проблем. Затоа, почетокот на работната сезона е одлична прилика, покрај планирањето на задачите, да се направи и едно мало, но значајно дигитално чистење – промена на лозинки.
Како да направите лозинка која не се погодува лесно
Подолга лозинка е подобра лозинка
Целете на минимум 12 карактери. Идеално е лозинката да биде фраза, а не збор – на пример: Sunce!NePada1987.
Не користете исти лозинки за повеќе налози
Една лозинка за сите значи дека поради една грешка може да се пристапи секаде. Различни лозинки значат повеќе заштита.
Не користете лични податоци
Име на дете, датум на раѓање, омилен фудбалски клуб? Тоа го знае и вашиот колега од LinkedIn, а го знае и хакерот.
Користењето на фрази е побезбедно и полесно за памтење
Пробајте со необични, но за вас препознатливи реченици: BakaPraviPitu@SvakogPetka.
Редовно менувајте лозинки, барем два пати годишно
Ако немате аларм за промена на лозинки, првиот работен ден по одмор е одличен потсетник.
Вклучете двофакторска автентикација (2FA)
Една лозинка + код од телефон = многу побезбедно. Повеќето алатки тоа денес го овозможуваат со неколку кликови.
Користете менаџер на лозинки
Ако користите комплексни лозинки, не морате да ги памтите. Менаџерите на лозинки (како Bitwarden, 1Password или LastPass) го прават тоа наместо вас, без лепенки под тастатурата.
Извор: web-mind.rs
